پایگاه خبری-تحلیلی ایرلاین پرس | ‌پارادوکس رونق تولید و سندرم بیگانه‌پرستی

تاریخ خبر: // کد خبر: 268724 // // // //


‌پارادوکس رونق تولید و سندرم بیگانه‌پرستی

اول دی‌ماه 1398 خبر رونمایی چراغ خاموش و اینستاگرامی یکی از خطوط هوایی ‌‌کشور از لباس فرم جدید مهماندارانش با بازخورد‌ها و کامنت‌های منفی بسیاری از مخاطبان مواجه شد.


‌پارادوکس رونق تولید و سندرم بیگانه‌پرستی

اول دی‌ماه 1398 خبر رونمایی چراغ خاموش و اینستاگرامی یکی از خطوط هوایی ‌‌کشور از لباس فرم جدید مهماندارانش با بازخورد‌ها و کامنت‌های منفی بسیاری از مخاطبان مواجه شد.

تغییر سه‌باره رنگ سازمانی یک برند 27‌ساله، در کنار تشابه آزاردهنده لباس فرم به‌اصطلاح طراحی شده با یونیفرم هواپیمایی حامل پرچم روسیه یعنی ایرفلوت، نازیبایی بصری و غیرکاربردی‌بودن این کپی بومی‌سازی شده و نیز چرایی سفارش پارچه و دوخت به برند نه‌چندان مرغوب ‌ترکیه و خرید متعلقاتی نظیر کفش از  ایتالیا آن‌هم در سال رونق تولید از عمده موارد مطرح شده از سوی مردم بود که پروپاگاندای رسانه‌ای و بلندگوی یک‌طرفه روابط عمومی مربوطه در اقدامی به دور از هرگونه پرنسیب اجتماعی اما نه‌چندان دور از انتظار، به‌جای پاسخ‌گویی مناسب و درخور شأن مردم شریف ایران و بیان ادله، اقدام به پاک‌کردن صورت‌مسئله و حذف پست مربوطه کرد.

مقایسه‌ای ساده از عملکرد هواپیمایی امارات که از ابتدا به‌عنوان رقیب تجاری این ایرلاین مدعی کشورمان هدف‌گذاری شده بود، با خط هوایی مذکور بیانگر میزان کلی شناخت و بهره‌وری خطوط هوایی کشورمان از تکنولوژی‌های کم‌هزینه و به‌روز دنیا مانند صفحات مجازی است. گردانندگان صفحه رسمی اینستاگرامی شرکت هواپیمایی امارات با پنج میلیون دنبال‌کننده و متوسط بالاتر از 600 کامنت برای هر پست، به همه سؤالات مطرح‌شده پاسخ‌گو هستند اما در مقابل صفحه رسمی اینستاگرامی ایرلاین مربوطه با کمتر از 45 هزار دنبال‌کننده و متوسط کمتر از 50 کامنت به ازای هر پست، به‌صورت کاملا گزینشی عمل کرده و غالبا تبریکات مبالغه‌آمیز یا سؤالاتی را که نفع احتمالی مالی مستقیم برای شرکت دارد، پاسخ داده و در شرایط مواجهه با هرگونه بازخورد منفی گسترده هم که اقدام به حذف پست می‌کند.اما اخیرا متولی صنعت هوانوردی کشور و وزیر راه و شهرسازی گفت: «ما هنوز فرودگاه بین‌المللی درخور ‌شأن ملت ایران نداریم. مردم ما می‌روند و می‌بینند و هرچه به ما نثار می‌کنند، حق‌مان است». با توجه به گسترش روزافزون استفاده از فضای مجازی و امکان مقایسه سریع مردم در نحوه تعامل با مخاطب بین ایرلاین‌های داخلی و خارجی دلیلی است بر دریافت بازخوردهای آن‌چنانی که بعضا خطوط هوایی کشور از آن گله‌مند هستند.

اما یک ایرلاین موفق کشور چگونه از اوج به این نقطه رسید و چرا افق دید بلند و روشن مدیرانش با گذشت کمتر از سه دهه، از مقایسه و در معرض رقابت قراردادن همه‌جانبه خود با یکی از برترین خطوط هوایی منطقه یعنی هواپیمایی امارات به این حد تنزل پیدا کرد که از رقابتی در حد یک پاسخ‌گویی شایسته به مخاطب، آن‌هم در اشلی بسیار کوچک‌تر عاجزند.

در همین راستا نظر احمدرضا فتوّت، دکترای روان‌شناسی صنعتی سازمانی و عضو انجمن روان‌شناسی هوانوردی آمریکا را درباره علت اصلی عدم توجه ایرلاین‌های کشور به نظرات و مطالبات مخاطبان جویا شدم. او با اشاره به انحصاری‌بودن فضای کنونی تجارت در صنعت هوانوردی کشور گفت: «وقتی رقابتی وجود نداشته باشد، نتیجه مستقیم این است که رفاقتی هم با مشتری و مخاطب انجام نخواهد پذیرفت؛ چراکه نگرش پرسنل و خصوصا کارکنان روابط عمومی چنین شرکت‌های کم‌رقیب و بعضا بی‌رقیبی از سر شکم‌سیری توأم با بی‌توجهی مفرط است. باید به امید روزی باشیم که بستر ایجاد شرکت‌های رقیب واقعی در صنعت هوانوردی تجاری ایران فراهم شود. تنها در این صورت است که مشتری‌مداری واقعی و مانند صنعت بانک و بیمه کشور را شاهد خواهیم بود».

دکتر فتوّت درباره تأمین البسه و نیازهای غیرضروری شرکت هواپیمایی مذکور از کشورهای ترکیه و ایتالیا  گفت: «این اقدام در نگاه اول بیانگر بی‌توجهی مدیریت کلان یک ایرلاین به مسئولیت‌های اجتماعی- شرکتی است؛ چراکه در واقع با این اقدام، درآمد کسب‌شده از جیب مردم ایران را سرازیر حساب‌های بانکی کارخانجات کشورهای دیگر می‌کنند. در این شرایط رکود اقتصادی شدید، حداقل انتظار از شرکت‌های هواپیمایی و حتی سایر شرکت‌های خصوصی و دولتی که عمده منبع کسب درآمدشان داخلی بوده این است که خود را وام‌دار مردم دانسته و عوائدشان را هرچند اندک در داخل کشور هزینه کرده و گردش مالی داخلی ایجاد کنند تا از این راه، قدم به قدم موجبات رونق اقتصادی کشور  فراهم شود».
بارها گفته شده روابط عمومی تنها یکی از چندین ابزار برندسازی است و باید به‌صورت کامل و دربست در اختیار حوزه اصلی و محوری برندینگ قرار گیرد؛ اما دیر زمانی است که صنعت هوانوردی کشور به‌دلیل انحصار و نبود فضای رقابتی واقعی، برعکس علوم تجاری روز دنیا عمل کرده و کار مهم برندینگ را به روابط عمومی‌ها سپرده است. وقتی قرار است روابط عمومی برند بسازد، شعار تبلیغاتی یک شرکت هواپیمایی معتبر کشور می‌شود روح متعالی یا  The Spirit of Excellence که علاوه بر عدم تجانس معنایی با حوزه کاری صنعت هوانوردی، کپی اسلوگان تعداد کثیری از مدارس کاتولیک دنیا، آن هم در مقطع ابتدایی است. امری کاملا بدیهی و مسلم است که واحدی که در انجام وظایف ذاتی و سازمانی خود یعنی ایجاد ارتباط دوسویه با مخاطب وامانده و چنین غیرحرفه‌ای عمل می‌کند، در حوزه برندینگ هم قادر به انجام یک کپی‌برداری درست نخواهد بود تا چه رسد به ارائه راهکارهای نوآورانه دانش‌محور تجاری برای حفظ و توسعه برند.
از سوی دیگر در حالی سال گذشته و نیز امسال شرکت‌های هواپیمایی بارها از احتمال لغو پروازها و یا افزایش قیمت بلیت به‌دلیل عدم تخصیص ارز خبر می‌دادند و نسبت به آن گلایه می‌کردند که فهرست بانک مرکزی (بازه زمانی فروردین 97 تا 11 اردیبهشت‌98) نشان می‌دهد ایرلاین‌های داخلی مانند شرکت‌های هواپیمایی کیش‌ایر، ماهان، ساها، زاگرس، قشم، سپهران، آتا، جمهوری اسلامی ایران (هما) و…  در سال ۹۷ بارها و بارها ارز دولتی دریافت کرده‌اند. همچنین بنا به اظهارات دبیر انجمن شرکت‌های هواپیمایی، یک میلیارد دلار نیاز سالانه ارزی ایرلاین‌های کشور است که عمدتا از سامانه نیما (نظام یکپارچه معاملات ارزی بانک مرکزی) تأمین می‌شود. سؤال این است هنگامی که از همه تولیدکنندگان خرد و کلان کشور پیش از صادرات محصول و برای بازگشت ارز صادراتی به چرخه اقتصاد در قالب سیستم ارز نیمایی تعهد ارزی اخذ می‌شود، چرا تاکنون از گروه بهره‌وران یک میلیاردی این امکانات ارزی مرغوب، هیچ‌گونه ضمانتی برای بازگشت درآمد ارزی حاصل از فروش بلیت در خارج از کشور گرفته نشده است؟ و سؤال مهم‌تر اینکه ارز دولتی برای تأمین نیازهای اصلی نظیر تجهیزات ضروری، لوازم یدکی، ملزومات ناوگان و پرداخت هزینه‌های فرودگاهی و… اختصاص داده شده است یا واردات لباس فرم برای پرسنل؟
براساس آمار یاتا (انجمن بین‌المللی حمل‌ونقل هوایی) هزینه سوخت به‌طور متوسط حدود 17 تا 18 درصد از هزینه‌های عملیاتی شرکت‌های هواپیمایی را به خود اختصاص می‌دهد. در ایران بنا بر اعلام دبیر انجمن شرکت‌های هواپیمایی، روزانه چهار میلیون لیتر سوخت هواپیما در بخش مسافری مصرف می‌شود و چندین سال است که شرکت ملی پخش فراورده‌های نفتی ایران سوخت جت مصرفی ایرلاین‌های کشور را با بهای ثابت لیتری 600 تومان (کمتر از یک‌دهم قیمت فوب خلیج فارس) و موعد پرداخت روز قیامت تأمین می‌‌کند. این در حالی است که بهای سوخت هواپیماهای باری و هلیکوپتر 10 برابر نرخ سوخت هواپیمای مسافری و تقریبا به قیمت فوب خلیج فارس محاسبه می‌شود. همچنین بنا به گفته سخنگوی سازمان هواپیمایی کشوری تنها دو تا 2.5 درصد مردم ایران از سیستم حمل‌ونقل هوایی استفاده می‌کنند. طبعا بنا به اطلاعات فوق تخمین مقدار یارانه (ارزی و سوخت) پرداختی از جیب مردم به ایرلاین‌ها برای ارائه خدمات به 2.5 درصد از جمعیت کل کشور و بالطبع از دهک‌های بالا در کنار میزان تأثیر حذف آن بر بهای تمام‌شده خدمات شرکت‌های هواپیمایی و نرخ بلیت محاسبه پیچیده‌ای نیست. اختصاص این مقدار کلان یارانه به سفرهای هوایی عده‌ای معدود و در مقابل عدم تعلق آن به خدمات حمل‌ونقل بار هوایی که مستقیم بر کیفیت معیشت عامه مردم اثر می‌گذارد، نشان‌دهنده این مهم است که نظام هدفمندی یارانه‌ها جاهای نامربوطی را نشانه رفته است.
ذات صنایع هوانوردی تجاری و ایرلاین‌داری در جهان به سبب نیاز به سرمایه‌گذاری اولیه بسیار بالا، تجارتی بسیار انحصارطلبانه است که دولت‌ها و قانون‌گذاران با وضع و به‌روزرسانی قوانین ضد تراست و پایش مستمر این صنعت، سعی بر جلوگیری از تشکیل کارتل‌های هوایی دارند؛ اما در ایران آنچه مسلم است، دولت محترم قصد و همتی بر ساماندهی اوضاع آشفته صنعت هوانوردی تجاری کشور نداشته و ندارد. در این میان نمایندگان دلسوز کشور هم اگر کنترل و نظارتی بر رانت‌های این صنعت نکرده و در راستای حذف سوبسیدهای پیدا و پنهان آن اقدام نکنند، به‌زودی شاهد پدیدآمدن کارتلی به‌مراتب بزرگ‌تر و قوی‌تر از صنعت خودروسازی کشور خواهیم بود.

“امیرحسین صراف . تحلیلگر صنعت هوانوردی”

منبع: با اندکی تلخیص و اضافات برگرفته از روزنامه شرق


دیدگاه خود را بنویسید




برچسب های خبر: ,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,,

آخرین اخبار

پربازدید


آتا


آسمان


اترک


ايرتور

پويا


تابان


زاگرس


سپهران


ساها


قشم


کاسپين


کيش


ماهان


معراج


نفت


هما

رصد آب و هوا و وضعیت پروازها

رصد اطلاعات پرواز توسط مسافرین

ایران ایر تور

آرشیو

آتا

آرشیو

آسمان

آرشیو

اترک

آرشیو

نفت

آرشیو

تابان

آرشیو

زاگرس

آرشیو

ساها، سپهران

آرشیو

قشم

آرشیو

کاسپین

آرشیو

کیش ایر

آرشیو

ماهان

آرشیو

معراج

آرشیو

هما

آرشیو

سایر ایرلاین ها

آرشیو

ایرلاین های خارجی

آرشیو